Thiếu vitamin D3 và K2 ở trẻ nhỏ – nguyên nhân khiến trẻ thấp còi, chậm mọc răng mà mẹ thường bỏ qua

Không chỉ canxi, hai dưỡng chất thiết yếu giúp trẻ cao lớn, răng chắc khỏe và xương phát triển tốt chính là vitamin D3 và K2. Tuy nhiên, phần lớn trẻ em Việt Nam vẫn thiếu hụt hai vitamin này, dẫn đến còi xương, chậm phát triển chiều cao và răng mọc muộn – những dấu hiệu dễ bị bỏ qua.\

Vitamin D3 và K2 – bộ đôi then chốt cho xương và chiều cao

• Vitamin D3 giúp cơ thể hấp thu canxi từ ruột vào máu
   
• Vitamin K2 dẫn canxi từ máu vào xương và răng, ngăn lắng đọng ở mô mềm
   

Thiếu Vitamin D3 thì canxi không vào xương; thiếu Vitamin K2 thì canxi không được chuyển hướng đúng chỗ. Cả hai đều cần thiết để trẻ phát triển chiều cao tối ưu và răng đều đẹp.

Tình trạng thấp còi và thiếu vitamin D ở trẻ em Việt Nam

Theo Vietnam Nutrition Survey 2020, tỷ lệ trẻ dưới 2 tuổi bị suy dinh dưỡng thấp còi là 10.9%; và ở nhóm 2–4 tuổi là 15.0%. Con số này báo hiệu một phần tư trẻ nhỏ Việt Nam đang gặp khó khăn về tăng trưởng chiều cao.

Đối với vitamin D ở Việt Nam, các dữ liệu từ Viện Dinh dưỡng cho thấy tới 30–50% trẻ em - đặc biệt là nhóm trẻ sơ sinh và dưới 5 tuổi – có nguy cơ thiếu hoặc thiếu nghiêm trọng vitamin D, do bú mẹ hoàn toàn, ít tiếp xúc ánh nắng, hay che kín khi ra ngoài.

Mức độ này tương đương với xu hướng trên thế giới, khi 47.9% dân số toàn cầu có mức 25(OH)D dưới ngưỡng 50 nmol/L – ngưỡng thiếu hụt phổ biến.

Hậu quả của thiếu vitamin D3 và K2 ở trẻ nhỏ

• Trẻ còi xương, chân vòng kiềng, thóp lâu đóng, răng mọc chậm
   
• Giảm chiều cao tiềm năng, dễ gãy xương
   
• Mất ngủ, giật mình, hay vặn mình đêm
   
• Có thể ảnh hưởng đến chức năng ruột và miễn dịch qua cơ chế các thụ thể vitamin D tại ruột

Vì sao trẻ Việt dễ thiếu hụt D3 và K2?

• Trẻ bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu – sữa mẹ chứa rất ít D3 và gần như không có K2
   
• Ít tắm nắng do che kỹ, sống trong đô thị
   
• Chế độ ăn ít mỡ thực vật/động vật, ảnh hưởng hấp thu vitamin tan trong dầu
   
• Không kết hợp cả D3 và K2 khi bổ sung
   

Lựa chọn dinh dưỡng và bổ sung phù hợp

• Bổ sung vitamin D3 từ 400 IU mỗi ngày cho trẻ sơ sinh đến khi tiếp xúc đủ ánh nắng
• Dùng thêm vitamin K2 dạng MK-7, vì có hiệu quả sinh học cao và ổn định hơn K1
• Kết hợp 2 vitamin này giúp cơ thể trẻ hấp thu canxi toàn diện hơn