Trẻ sinh non, nhẹ cân – nhóm dễ thiếu sắt nhưng lại thường bị “bỏ sót”

Trong hành trình chăm con, có những thứ chúng ta nhìn thấy được – như cân nặng, giấc ngủ hay những cơn sốt. Nhưng cũng có những điều âm thầm diễn ra bên trong, mà nếu không để tâm đúng lúc, hậu quả có thể theo con đến tận sau này.

Thiếu sắt là một trong số đó. Và điều đáng nói hơn là: trẻ sinh non, nhẹ cân chính là nhóm có nguy cơ thiếu sắt cao nhất, nhưng lại dễ bị bỏ qua trong theo dõi dinh dưỡng.

Vì sao trẻ sinh non – nhẹ cân dễ bị thiếu sắt?

Trong những tháng cuối thai kỳ, mẹ truyền cho con lượng sắt dự trữ rất lớn – đây là nguồn sắt giúp bé duy trì tạo máu trong 4–6 tháng đầu đời. Nhưng nếu con sinh ra khi chưa đủ ngày, hoặc có cân nặng thấp hơn 2.500g, thì dự trữ sắt bẩm sinh này không đầy đủ.

Thêm vào đó, trẻ sinh non hoặc nhẹ cân thường tăng trưởng nhanh trong những tháng đầu, nên nhu cầu tạo máu cũng cao hơn bình thường. Trong khi đó, các bé này lại thường chậm ăn dặm, bú kém, hay gặp rối loạn tiêu hóa... tất cả đều khiến sắt trong khẩu phần không được hấp thu tốt.

Hậu quả của thiếu sắt không chỉ là thiếu máu

Nhiều mẹ nghĩ thiếu sắt chỉ làm con xanh xao, mệt mỏi. Nhưng thực tế, sắt là vi chất quan trọng cho sự phát triển của não bộ và hệ miễn dịch. Nếu thiếu sắt trong giai đoạn 0–2 tuổi – thời điểm não bộ phát triển mạnh mẽ nhất – con có thể gặp các vấn đề về:

• Tập trung kém
   
• Chậm nói
   
• Kém tương tác xã hội
   
• Dễ mắc bệnh, đặc biệt là nhiễm khuẩn hô hấp
   

Một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng trẻ từng thiếu sắt trong năm đầu đời có điểm số IQ và phát triển ngôn ngữ thấp hơn khi vào tiểu học – và hậu quả này khó có thể phục hồi hoàn toàn, ngay cả khi đã bổ sung đủ về sau.

Khuyến nghị từ các tổ chức nhi khoa thế giới

Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), trẻ sinh non <37 tuần hoặc có cân nặng <2500g cần được bổ sung sắt sớm, khoảng từ tuần thứ 2–4 sau sinh. Liều khuyến nghị từ 2–4 mg/kg/ngày, tùy vào tuổi thai và cân nặng.

Với trẻ bú mẹ hoàn toàn, việc bổ sung sắt còn quan trọng hơn, vì sữa mẹ tuy quý giá nhưng lại có hàm lượng sắt khá thấp.

Những dấu hiệu sớm mẹ nên để ý

Không phải lúc nào thiếu sắt cũng bộc lộ bằng thiếu máu rõ ràng. Có những dấu hiệu sớm mẹ có thể nhận ra nếu để ý: bé mệt mỏi, ngủ li bì hoặc khó ngủ về đêm, chậm lên cân dù ăn ổn, hay ốm vặt, hoặc có vẻ “lơ đễnh” hơn những bạn cùng tuổi.

Và nếu bé sinh non, nhẹ cân, từng phải dùng kháng sinh dài ngày hoặc có rối loạn tiêu hóa kéo dài – thì việc bổ sung sắt phòng ngừa theo hướng dẫn là cần thiết, không nên chờ đến khi có kết quả thiếu máu mới bắt đầu.

Từ khóa:

sắt cho trẻ sinh non, thiếu sắt ở trẻ nhẹ cân, dấu hiệu thiếu sắt ở trẻ sơ sinh, bổ sung sắt cho bé sơ sinh, trẻ sinh non thiếu máu, hậu quả thiếu sắt ở trẻ, nhu cầu sắt cho trẻ bú mẹ, Rainbovit Baby Iron có tốt không